Compositum

4 Simon

Snikken en grimlachjes

pietpaaltjensGisteren ontving ik van bibliotheek Waterweg in Schiedam een uitnodiging voor de schrijfwedstrijd Piet Paaltjens 2010. Inzenden kan tot 31 juli volgens bijgeleverde flyer. Nog drieëneenhalve maand… Ik plaats deze uitdaging op mijn lijst van goede voornemens.

Voor wie het niets zegt: Piet Paaltjens is een door François HaverSchmidt (1835-1894) bedachte mystificatie. Onder dit pseudoniem bracht de dichter van eigen bodem in 1867 de bundel Snikken en grimlachjes op de markt. Een parodie, volgens de tekst op de achterflap, op de overdreven gevoeligheid van de individuele mens in het midden van de negentiende eeuw.

Zoals elke generatie schrijvers en dichters afrekent met wat in haar optiek achterhaalde literatuur is, verzette HaverSchmidt zich tegen de indertijd heersende larmoyante en logge dichtkunst. Als je tegenwoordig zijn verzen leest, begrijp je de noodzaak achter de zich herhalende omwentelingen in de literatuur; zijn gedichten zullen door de moderne mens niet gemakkelijk worden bestempeld als laagdrempelige poëzie.

Bij wie echter in brede zin geïnteresseerd is in literatuur, zou “Snikken en grimlachjes” op de boekenplank niet mogen ontbreken. Zwaarmoedige kost weliswaar, maar zuiver romantisch en barstensvol bezieling. HaverSchmidt nam volgens eigen zeggen met zijn academische poëzie de “Weltschmerz” op de hak. Wie dit aanvaardt, beseft tijdens het lezen van zijn gedichten dat hij vooral de spot dreef met zijn eigen persoon.

Het voorwoord, de zogenoemde levensschets, is opgetekend door HaverSchmidt zelf in de gedaante van vriend en ex-medestudent van Paaltjens en minstens zo lezenswaardig als de bloemlezing. Hieronder een vers uit het hoofdstuk: “Immortellen”:

LXXXIV

O, spreek mij niet van liefde,
Van vriendschap en van trouw;
Die zijn al sinds lang overleden,
‘k Ben lang er al van in de rouw.

Neen, spreek mij van ’s menschen ellende,
Van al zijn kommer en nood,
En hoe hij zijn broeders leven
Verbittert, – dan lach ik mij dood!

Piet Paaltjens

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Informatie

Dit bericht is geplaatst op 15 april 2010 door in Persoonlijk, Uit mijn boekenkast.

Archief

Blog statistieken

  • 8.933 hits

Laat je e-mail adres achter om Compositum te volgen

Voeg je bij 6 andere volgers